Boren, slijpen, zagen of breken in beton, steen of metselwerk? Dan komt er kwartsstof vrij — respirabel kristallijn silica dat diep in de longen doordringt en op termijn silicose en longkanker kan veroorzaken. Sinds 1 september 2025 gelden er strengere regels. In dit artikel lees je wat er is veranderd en hoe je met de juiste stofzuiger veilig én compliant blijft werken. Heb je snel een machine nodig, dan kun je een industriële stofzuiger huren; bij dagelijks gebruik is een industriële stofzuiger kopen vaak voordeliger.
Wat is er veranderd in 2025?
De wettelijke grenswaarde voor respirabel kwartsstof is per 1 september 2025 verlaagd. Waar voorheen 0,1 mg/m³ gold (TGG-8 uur, het tijdgewogen gemiddelde over een werkdag van acht uur), is die nu teruggebracht naar 0,05 mg/m³. Je moet de blootstelling op de werkplek dus nog verder terugdringen dan voorheen.
De praktische gevolgen: bronafzuiging en stofvrij werken zijn niet langer “nice to have”, maar in veel gevallen noodzakelijk om onder de norm te blijven. Bij boren, schuren en frezen wordt de grenswaarde anders razendsnel overschreden.
Welke maatregelen moet je nemen?
De aanpak volgt de arbeidshygiënische strategie — eerst de bron aanpakken, dan pas persoonlijke bescherming:
- Bronafzuiging: zuig het stof direct bij de machine af, via een holle boor of een afzuigkap op de slijper, aangesloten op een industriële stofzuiger.
- Nat werken: waar mogelijk water toevoeren om stof neer te slaan, en het slib opzuigen.
- Persoonlijke bescherming: zijn technische maatregelen onvoldoende, dan aanvullend adembescherming P2 of P3.
Voor de stofzuiger geldt een duidelijke eis: bij kwartsstof minimaal een M-klasse, en bij de hoogste risico’s een H-klasse filter. Wat die klassen inhouden lees je in ons artikel over stofklasse L, M en H.
Welke stofzuiger heb je nodig voor kwartsstof?
Een gewone bouwstofzuiger volstaat hier niet. Je hebt een machine nodig die fijn, schadelijk stof betrouwbaar vasthoudt zonder het via de uitblaaslucht terug de ruimte in te blazen. Let op:
- Filterklasse M of H, afhankelijk van de risicobeoordeling.
- Voldoende zuigkracht en luchtdebiet om de bronafzuiging effectief te houden, ook bij langere slangen.
- Filterreiniging, zodat de zuigkracht op peil blijft tijdens het werk.
Voor zwaardere en langdurige toepassingen zijn onze 400V-machines zoals de Orion-75 en de Vulcan-75 geschikt, met de juiste filterconfiguratie. Werk je specifiek met betonstof? Lees dan ook over de stofzuiger voor betonstof en de 400V industriële stofzuiger.
Huren of kopen?
Voor een tijdelijk renovatie- of sloopproject is een geschikte stofzuiger huren meestal de praktische keuze. Werk je structureel met kwartsstof, dan is een industriële stofzuiger kopen op termijn voordeliger.
Conclusie
De verlaagde grenswaarde voor kwartsstof (0,05 mg/m³ sinds september 2025) maakt stofvrij werken strenger noodzakelijk dan ooit. Combineer bronafzuiging of nat werken met een stofzuiger met M- of H-filter, en stem de filterklasse af op je risicobeoordeling. Zo bescherm je je mensen én voldoe je aan de wet.
Twijfel je welke machine en filterklasse je nodig hebt? Neem contact op met Teun via +31 6 21 264 823 of vraag een vrijblijvende offerte aan.
Let op: dit artikel is algemene informatie, geen juridisch of arbo-advies. Raadpleeg voor je specifieke situatie altijd je RI&E en de actuele arboregelgeving.
